Nền kinh tế AI (trí tuệ nhân tạo) đã và đang tăng trưởng mạnh mẽ trên toàn cầu và tại Việt Nam. Theo các báo cáo, thị trường AI toàn cầu dự kiến đạt giá trị hàng trăm tỷ USD vào năm 2025 với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) khoảng 35-40%. Việt Nam được xem là một trong những quốc gia Đông Nam Á có tiềm năng phát triển AI lớn nhờ vào dân số trẻ, lực lượng lao động công nghệ và sự phát triển nhanh chóng của ngành CNTT 

Vào năm 2025, trí tuệ nhân tạo (AI) dự kiến sẽ có ảnh hưởng đáng kể đến nhiều lĩnh vực lao động. Một số lĩnh vực bị tác động mạnh mẽ bởi AI bao gồm: 

Sản xuất và tự động hóa: 

Robot AI thay thế công nhân trong các dây chuyền sản xuất. 

Các công việc lặp đi lặp lại và có tính cơ khí cao dễ bị tự động hóa. 

Vận tải và logistics: 

Xe tự lái có thể thay thế tài xế xe tải, taxi và giao hàng. 

Các hệ thống quản lý kho hàng thông minh tối ưu hóa quy trình vận chuyển và lưu trữ. 

Dịch vụ khách hàng: 

Chatbots và trợ lý ảo AI dần thay thế nhân viên hỗ trợ khách hàng qua điện thoại hoặc trực tuyến. 

Các công cụ AI cải thiện khả năng trả lời nhanh và cá nhân hóa dịch vụ. 

Y tế: 

AI hỗ trợ chẩn đoán bệnh, phân tích hình ảnh y khoa và quản lý hồ sơ bệnh nhân, làm giảm nhu cầu nhân lực trong một số vai trò hành chính hoặc phân tích. 

Robot phẫu thuật và hệ thống hỗ trợ bác sĩ. 

Tài chính: 

Các hệ thống AI thay thế một phần nhân viên phân tích tài chính và giao dịch viên nhờ khả năng dự đoán thị trường và quản lý rủi ro tốt hơn. 

Tự động hóa các quy trình kiểm toán và xử lý dữ liệu tài chính. 

Giáo dục: 

Nền tảng học tập AI thay thế một số nhiệm vụ của giáo viên, như kiểm tra và cá nhân hóa kế hoạch học tập. 

Hướng dẫn tự động và tạo nội dung giáo dục. 

Sáng tạo và truyền thông: 

AI tạo nội dung (văn bản, hình ảnh, video) thay thế một số công việc trong thiết kế, viết lách, và sản xuất truyền thông. 

Dịch thuật tự động và xử lý ngôn ngữ tự nhiên. 

Pháp luật: 

AI hỗ trợ phân tích tài liệu pháp lý, giảm nhu cầu về lao động trong nghiên cứu và xử lý thông tin. 

Tự động hóa các quy trình quản lý vụ việc. 

Nông nghiệp: 

Máy móc AI hỗ trợ gieo trồng, thu hoạch và quản lý cây trồng. 

Giám sát thời tiết và điều kiện đất đai hiệu quả hơn. 

Các ngành nghề yêu cầu sự sáng tạo cao, cảm xúc, kỹ năng giải quyết vấn đề phức tạp hoặc sự tương tác giữa con người với con người vẫn khó bị thay thế hoàn toàn bởi AI trong thời gian gần. Tuy nhiên, người lao động sẽ cần thích nghi bằng cách nâng cao kỹ năng hoặc chuyển sang các vai trò khó tự động hóa hơn. 

Sự kết hợp giữa công nghệ Blockchain và AI cũng đang là xu hướng lớn không chỉ thay đổi bản chất công việc mà còn mở ra cơ hội mới cho lao động trên toàn cầu, đặc biệt là nhu cầu cao về chuyên gia trong các lĩnh vực như học máy (machine learning), xử lý ngôn ngữ tự nhiên (NLP), và khoa học dữ liệu. Hoặc tạo ra mô hình kinh tế blockchain chia sẻ xây dựng hạ tầng phi tập trung AI (Depin) giúp nhiều cá nhân tham gia đóng góp thiết bị dư thừa như máy tính, laptop, điện thoại thông minh…vào mạng lưới và kiếm thêm thu nhập thụ động.

Theo Solomon Depin tổng hợp