Phần 1: Rủi ro về quyền riêng tư từ kính AI
Kính AI đang tạo ra nỗi lo lớn về quyền riêng tư vì cách chúng thu thập và xử lý dữ liệu trong đời sống hằng ngày. Các rủi ro chính gồm:
1. Ghi hình, ghi âm “âm thầm”
Nhiều kính AI có camera và micro luôn sẵn sàng hoạt động. Người xung quanh khó nhận biết khi nào đang bị quay hoặc ghi âm, dẫn đến việc xâm phạm quyền riêng tư cá nhân, đặc biệt ở nơi công cộng, văn phòng, quán cà phê hay trường học.
2. Thu thập dữ liệu nhạy cảm
Kính AI có thể ghi lại:
– Khuôn mặt
– Giọng nói
– Vị trí
– Hành vi sinh hoạt hằng ngày
Những dữ liệu này, nếu bị lưu trữ hoặc phân tích, có thể tạo ra hồ sơ cá nhân chi tiết mà người bị ghi hình không hề hay biết.
3. Nhận diện khuôn mặt và AI phân tích
Một số mẫu kính AI có khả năng:
– Nhận diện khuôn mặt
– Gắn thông tin cá nhân
– Phân tích cảm xúc, thói quen
Điều này làm dấy lên lo ngại về theo dõi, giám sát ngầm, nhất là khi công nghệ bị lạm dụng.
4. Rủi ro rò rỉ và bị hack dữ liệu
Dữ liệu từ kính AI thường được đồng bộ lên cloud. Nếu hệ thống bảo mật yếu hoặc bị tấn công, thông tin cá nhân có thể bị:
– Đánh cắp
– Mua bán
– Sử dụng sai mục đích
5. Thiếu khung pháp lý rõ ràng
Hiện nay, nhiều quốc gia (trong đó có Việt Nam) chưa có luật cụ thể dành riêng cho kính AI, khiến việc quản lý, kiểm soát và xử phạt hành vi xâm phạm quyền riêng tư còn nhiều khoảng trống.
Phần 2: Cách hạn chế lộ thông tin khi dùng kính AI và bảo vệ quyền riêng tư của người xung quanh
1. Người dùng kính AI nên làm gì để hạn chế lộ thông tin?
🔒 Tắt các tính năng không cần thiết
Chỉ bật camera, micro khi thật sự cần.
Tắt ghi hình nền, ghi âm liên tục.
Vô hiệu hóa nhận diện khuôn mặt (nếu có).
🔐 Kiểm soát quyền truy cập dữ liệu
Kiểm tra kỹ app đi kèm kính: quyền camera, micro, vị trí.
Không cấp quyền truy cập danh bạ, tin nhắn nếu không cần.
Ưu tiên kính cho phép xử lý AI trực tiếp trên thiết bị (on-device AI).
☁️ Hạn chế lưu trữ cloud
Tắt tự động đồng bộ dữ liệu lên cloud.
Xóa định kỳ ảnh, video, bản ghi giọng nói.
Không đăng nhập kính AI bằng tài khoản phụ hoặc email công việc.
🛡️ Bảo mật thiết bị
Đặt mật khẩu, vân tay hoặc khóa sinh trắc cho ứng dụng điều khiển.
Cập nhật firmware thường xuyên.
Không dùng Wi-Fi công cộng khi đồng bộ dữ liệu.
2. Người xung quanh làm gì để bảo vệ quyền riêng tư của mình?
👀 Nhận biết dấu hiệu kính AI đang hoạt động
Quan sát đèn LED báo quay/ghi.
Cảnh giác với hành vi hướng kính trực diện trong thời gian dài.
Tránh nói chuyện thông tin nhạy cảm khi nghi ngờ đang bị ghi âm.
🚫 Thiết lập “vùng cấm kính AI”
Cấm kính AI trong:
– Phòng họp
– Trường học
– Khu vực riêng tư (phòng khám, phòng thay đồ…)
⚖️ Dựa vào pháp luật hiện hành
Việc quay, ghi âm người khác không có sự đồng ý có thể vi phạm pháp luật
Có quyền yêu cầu:
– Dừng ghi hình
– Xóa dữ liệu
– Báo ban quản lý hoặc cơ quan chức năng nếu bị xâm phạm
3. Nhà sản xuất và xã hội cần làm gì? (rất quan trọng)
Bắt buộc đèn báo ghi hình rõ ràng, không tắt được
– Cung cấp chế độ Privacy Mode
– Cảnh báo bằng âm thanh khi bắt đầu ghi
– Minh bạch dữ liệu thu thập và cách sử dụng
Kính AI không “xấu”, vấn đề nằm ở cách sử dụng và kiểm soát. Người dùng có ý thức + người xung quanh biết quyền của mình + luật rõ ràng = giảm đáng kể rủi ro xâm phạm quyền riêng tư.
bafizone.com 